Wydawnictwo DiG
← powrót do katalogu

Urzędnicy mazowieccy ziemscy i niżsi sądowi. Tom I. Województwo płockie. Wiek XVI–XVIII

Krzysztof Mikulski — Autor
Jolanta Choińska-Mika — Autor
Sławomir Górzyński — Autor
Michał Kulecki — Autor
Rok wydania: 2026
ISBN: 978-83-286-0330-1
Format: A5
Paginacja: 360
Ogółem liczba stron: 360
zapowiedź
89,00 zł
Zapowiedź
Zapytaj o dostępność

Opis

Pierwszy tom nowej serii „Urzędnicy mazowieccy ziemscy i niżsi sądowi”, ukazującej się pod redakcją naukową Krzysztofa Mikulskiego i Sławomira Górzyńskiego, poświęcony jest urzędom województwa płockiego w XVI–XVIII wieku. Publikacja przedstawia osoby piastujące urzędy na obszarze ziemi płockiej i zawkrzeńskiej, a także przemiany lokalnej organizacji urzędniczej od włączenia księstwa płockiego do Korony po schyłek Rzeczypospolitej szlacheckiej.
Publikowana seria przedstawia szerszy zakresu urzędników obok ziemskich także grodzkich i niższych sądowych. Obok wojewodów, kasztelanów, starostów, podkomorzych, chorążych, sędziów, podsędków i innych urzędników z nominacji monarszej znalazły się tu również wykazy urzędników grodzkich, wojewodzińskich i podkomorskich oraz niższych urzędników ziemskich i sądowych. Wśród nich są m.in. podstarościowie, sędziowie i pisarze grodzcy, komornicy, regenci, wiceregenci, burgrabiowie, instygatorzy, susceptanci i mierniczy. Uwzględnienie tych grup pozwala śledzić kariery osób, których działalność tworzyła codzienną praktykę sądów i kancelarii, a które zwykle pozostawały poza tradycyjnymi zestawieniami.
Tom dzieli się na trzy zasadnicze części: urzędy obsadzane z nadania królewskiego; urzędy grodzkie, wojewodzińskie, podkomorskie i niższe urzędy ziemskie; oraz urzędy utworzone przez ustawodawstwo Sejmu Wielkiego. Materiał zestawiono według ośrodków i kategorii urzędów, w tym dla Płocka, Płońska, Raciąża, Sierpca i Zawkrza. Każdy wykaz umożliwia analizę następstwa urzędników, chronologii piastowania godności oraz przebiegu karier szlacheckich. Obszerny wstęp omawia terytorium województwa płockiego, kształtowanie się urzędów, ich starszeństwo i rzeczywiste kompetencje, organizację sądownictwa i kancelarii oraz zasady ustalania dat i identyfikacji osób. Podstawę opracowania stanowią przede wszystkim źródła współczesne opisywanym wydarzeniom: Metryka Koronna, księgi ziemskie i grodzkie, akty sejmikowe, dokumentacja kancelaryjna, źródła drukowane, a także księgi kościelne i inskrypcje nagrobne. Autorzy uwzględniają rozbieżności źródłowe i zachowują ostrożność w przypisywaniu herbów poszczególnym osobom.
Publikację zamykają obszerny indeks alfabetyczny urzędników oraz bibliografia. Jest to narzędzie do badań nad ustrojem i prawem dawnej Rzeczypospolitej, historią regionalną, prosopografią, genealogią, heraldyką i dziejami elit szlacheckich. W dalszej kolejności zaplanowano tom poświęcony województwu rawskiemu, trzy zeszyty dotyczące województwa mazowieckiego oraz opracowanie urzędów Mazowsza do 1503 roku.

Spis treści

  • Wykaz skrótów s. 9
  • Wstęp s. 19

CZĘŚĆ I. URZĘDY Z NADANIA KRÓLEWSKIEGO

  • PŁOCK – WOJEWODOWIE s. 57
  • PŁOCK – KASZTELANOWIE s. 61
  • PŁOCK – STAROSTOWIE s. 66
  • PŁOCK – PODKOMORZOWIE s. 70
  • PŁOCK – CHORĄŻOWIE s. 75
  • PŁOCK – SĘDZIOWIE ZIEMSCY s. 80
  • PŁOCK – STOLNICY s. 84
  • PŁOCK – PODCZASZOWIE s. 88
  • PŁOCK – PODSĘDKOWIE s. 92
  • PŁOCK – PODSTOLOWIE s. 96
  • PŁOCK – CZEŚNICY s. 100
  • PŁOCK – ŁOWCZOWIE s. 106
  • PŁOCK – WOJSCY s. 110
  • PŁOCK – WOJSCY WIĘKSI s. 113
  • PŁOCK – PISARZE ZIEMSCY s. 114
  • PŁOCK – MIECZNICY s. 117
  • PŁOCK – WOJSCY MNIEJSI s. 121
  • PŁOCK – SKARBNICY s. 122
  • PŁOCK – ŻUPNICY s. 125
  • PŁOŃSK – WOJSCY s. 126
  • PŁOŃSK – PISARZE ZIEMSCY s. 127
  • RACIĄŻ – KASZTELANOWIE s. 128
  • RACIĄŻ – CHORĄŻOWIE s. 131
  • RACIĄŻ – STOLNICY s. 132
  • RACIĄŻ – PODCZASZOWIE s. 132
  • RACIĄŻ – PODSTOLOWIE s. 133
  • RACIĄŻ – CZEŚNICY s. 134
  • RACIĄŻ – ŁOWCZOWIE s. 134
  • RACIĄŻ – MIECZNICY s. 135
  • RACIĄŻ – WOJSCY (OD 1765 WOJSCY WIĘKSI) s. 136
  • RACIĄŻ – WOJSCY MNIEJSI s. 137
  • RACIĄŻ – SKARBNICY s. 137
  • SIERPC – KASZTELANOWIE s. 138
  • SIERPC – CHORĄŻOWIE s. 143
  • SIERPC – STOLNICY s. 144
  • SIERPC – PODCZASZOWIE s. 144
  • SIERPC – PODSTOLOWIE s. 145
  • SIERPC – CZEŚNICY s. 145
  • SIERPC – ŁOWCZOWIE s. 146
  • SIERPC – WOJSCY WIĘKSI s. 146
  • SIERPC – MIECZNICY s. 147
  • SIERPC – WOJSCY MNIEJSI s. 148
  • SIERPC – SKARBNICY s. 148
  • ZAWKRZE – CHORĄŻOWIE s. 149
  • ZAWKRZE – SĘDZIOWIE ZIEMSCY s. 150
  • ZAWKRZE – STOLNICY s. 154
  • ZAWKRZE – PODCZASZOWIE s. 156
  • ZAWKRZE – PODSĘDKOWIE s. 157
  • ZAWKRZE – PODSTOLOWIE s. 161
  • ZAWKRZE – CZEŚNICY s. 162
  • ZAWKRZE – ŁOWCZOWIE s. 164
  • ZAWKRZE – WOJSCY s. 165
  • ZAWKRZE – WOJSCY WIĘKSI s. 167
  • ZAWKRZE – PISARZE ZIEMSCY s. 167
  • ZAWKRZE – MIECZNICY s. 170
  • ZAWKRZE – WOJSCY MNIEJSI s. 172
  • ZAWKRZE – SKARBNICY s. 172

CZĘŚĆ II. URZĘDY GRODZKIE, WOJEWODZIŃSKIE, PODKOMORSKIE, NIŻSZE URZĘDY ZIEMSKIE

  • PŁOCK – SĘDZIOWIE WOJEWODZIŃSCY s. 177
  • PŁOCK – PODSTAROŚCIOWIE s. 179
  • PŁOCK – SĘDZIOWIE GRODZCY s. 184
  • PŁOCK – PISARZE GRODZCY s. 190
  • PŁOCK – PODWOJEWODZIOWIE s. 194
  • PŁOCK – KOMORNICY GRANICZNI s. 198
  • PŁOCK – KOMORNICY ZIEMSCY s. 203
  • PŁOCK – REGENCI ZIEMSCY s. 212
  • PŁOCK – REGENCI GRODZCY s. 216
  • PŁOCK – WICEREGENCI ZIEMSCY s. 219
  • PŁOCK – WICEREGENCI GRODZCY s. 220
  • PŁOCK – BURGRABIOWIE [ZIEMSCY] s. 223
  • A) w pow. bielskim, płockim, sierpeckim s. 223
  • B) w powiatach raciąskim i płońskim s. 226
  • C) w pow. mławskim, niedzborskim, szreńskim s. 228
  • PŁOCK – BURGRABIOWIE GRODZCY s. 231
  • PŁOCK – INSTYGATORZY ZIEMSCY s. 261
  • PŁOCK – INSTYGATORZY GRODZCY s. 264
  • PŁOCK – PODWOJSCY s. 266
  • PŁOCK – SUSCEPTANCI GRODZCY s. 267
  • PŁOCK – SUSCEPTANCI ZIEMSCY s. 268
  • PŁOCK – MIERNICY ZIEMSCY s. 269
  • ZAWKRZE – SĘDZIOWIE WOJEWODZIŃSCY s. 271
  • ZAWKRZE – PODSTAROŚCIOWIE s. 272
  • ZAWKRZE – SĘDZIOWIE GRODZCY s. 273
  • ZAWKRZE – PISARZE GRODZCY s. 274
  • ZAWKRZE – PODWOJEWODZIOWIE s. 274
  • ZAWKRZE – KOMORNICY GRANICZNI s. 275
  • ZAWKRZE – KOMORNICY ZIEMSCY s. 276
  • ZAWKRZE – REGENCI ZIEMSCY s. 281
  • ZAWKRZE – REGENCI GRODZCY s. 284
  • ZAWKRZE – WICEREGENCI ZIEMSCY s. 285
  • ZAWKRZE – WICEREGENCI GRODZCY s. 285
  • ZAWKRZE – INSTYGATORZY ZIEMSCY s. 286
  • ZAWKRZE – SUSCEPTANCI ZIEMSCY s. 287
  • ZAWKRZE – SUSCEPTANCI GRODZCY s. 287
  • ZAWKRZE – MIERNICY ZIEMSCY s. 288

CZĘŚĆ III. URZĘDNICY WYKREOWANI PRZEZ USTAWODAWSTWO SEJMU WIELKIEGO

  • PŁOCK – KOMISARZE CYWILNO-WOJSKOWI s. 291
  • PŁOCK – REGENCI KOMISJI CYWILNO-WOJSKOWEJ s. 294
  • PŁOCK – KOMISARZE GRANICZNI s. 294
  • PŁOCK – LUSTRATORZY DO STAROSTW s. 295
  • PŁOCK – PISARZE AKTOWI SĄDU ZIEMIAŃSKIEGO s. 295
  • PŁOCK – REGENCI AKTOWI SĄDU ZIEMIAŃSKIEGO s. 295
  • PŁOCK – SĘDZIOWIE GRANICZNI s. 296
  • PŁOCK – SĘDZIOWIE ZIEMIAŃSCY s. 296
  • ZAWKRZE – KOMISARZE CYWILNO-WOJSKOWI s. 298
  • ZAWKRZE – KOMISARZE GRANICZNI s. 298
  • Indeks alfabetyczny urzędników s. 299
  • Skróty stosowane w indeksie s. 299
  • Bibliografia s. 357

Inne publikacje autorów

Z tego samego działu

Dane bibliograficzne

Statuszapowiedź DziałHistoria Polski Zamówienieprosimy o kontakt